Komik anıyı anlatmadan önce
Bir anıyı sofrada anlatmadan önce hedef, abartı ve süreyi kontrol eden kısa bir liste.
Komik anı, anlatılmadan önce bir kapıdan geçmelidir. Kapı, sofradaki kişilerin rahat edip etmeyeceğidir. Rahat etmeyen bir yüz varsa anı ne kadar doğru olursa olsun o akşamın işi değildir. Bu liste, o kapıyı aceleye getirmemek içindir.
Sofrada kim var
Anının içinde olan kişi masadaysa önce onun gülümsemesine bakın. Gülümseme yoksa anlatmayın. Yokluğunda anlatmak da her zaman serbest değildir. Ertesi gün kulağına gidecek bir taklit, bu akşamki alkıştan daha uzun yaşar.
Çocuğun sorusunu malzemeye çevirmemek de bu kapının parçasıdır. Küçük düşen kişi yaştan bağımsız olarak sofradan uzaklaşır. Uzaklaşan kişiyle gülüş de ortaklığını kaybeder.
Tek terslik
Bir kapı, bir eşya, bir yanlış anlama. İkincisini eklemek, anıyı şişirir. Şişen anı, abartının kaybettirdiği inandırıcılığı kaybeder. Kaybedilen inanç, gülüşü kısaltır.
Anlatmadan önce içinizden bir cümle kurun. Cümle uzuyorsa hâlâ iki olay vardır. Birini silin. Silinen, genellikle daha parlak görünen ama daha az gerçek olandır.
Bir dakika yeter
Yer, kişiler yerine durum, terslik, kısa son. Bu dörtlü bir dakikaya sığar. Sığmıyorsa arka plan fazladır. Arka plan, anlatıcının heyecanıdır. Heyecan, dinleyenin ihtiyacı olmayabilir.
Süre dolunca susun. Susmayan anlatı, ikinci bir örnek arar. İkinci örnek, ilk gülüşün üstünü örter.
Hüküm kapıda kalsın
Anının sonuna bir ders eklemeyin. Ders, gülmeceyi bahaneye çevirir. Bahane, dinleyeni küçültür. Görüntüyle bitirin. Şemsiye koltukta kaldı. Bu cümle, neden kaldığını ayrıca açıklamaz. Açıklamayan son, dinleyene pay bırakır.
Pay bırakan anlatıcı, sofrada tek başına konuşan kişiden ayrılır. Ayrılmak, daha az söz söylemekle olur. Az söz, anının kendisine yer açar.
Anlatmayacağınız anı da değerlidir
Her komik anı paylaşılmak zorunda değildir. Bazısı yalnızca sizin gecenizde kalsın. Kalan anı, kaybolmuş sayılmaz. Başka bir gün, başka bir sofra, daha uygun bir kapı açılabilir. Açılmayan kapıyı zorlamak, anıyı o akşam tüketir.
Tüketilen anı, bir daha aynı tazelikle anlatılmaz. Tazeliği korumanın yolu, bazen susmaktır.
Sık sorulan sorular
Doğruysa anlatmak serbest mi? Doğruluk, nezaketin yerine geçmez. Doğru olan bir utanç da anlatılmayabilir. Anlatılmaması, yalan söylemek değildir.
Yazmak ile konuşmak aynı listeyi mi kullanır? Yazı daha katıdır çünkü kalır. Konuşurken çıkardığınız bir cümle, yazıda durabilir. Duracaksa listeyi bir kez daha uygulayın.
Liste gülüşü öldürür mü? Öldürmez. Aceleyi keser. Acele kesilince asıl terslik görünür. Görünen terslik, şişirilmiş destandan daha çok güldürür.
Adımlar
- Hedefi çıkarın: Anlatacağınız kişi sofrada mı, utansın mı, bir kez daha sorun. Utanacaksa vazgeçin.
- Tek terslik bırakın: İkinci bir macera eklemeyin. Eklenen macera genellikle olmamıştır.
- Süreyi bir dakikada tutun: Uzun arka plan, gülüşü geciktirir. Yer ve tek olay yeter.
- Sonu hükümsüz kapatın: İşte bu yüzden böyledir demeyin. Görüntüyle bitirin.